ฤดูกาลของรัสเซีย
จากคอลเลกชันของพิพิธภัณฑ์แห่งรัฐรัสเซีย
Russian Seasons
From the Collection of the State Russian Museum
Русские сезоны
Из коллекции Государственного Русского музея

เลฟ ซาโมอิลโลวิช บักสต์

ภาพร่างเครื่องแต่งกายแบบอัสซีเรีย–อียิปต์สำหรับ ทามารา คาร์ซาวินา

ค.ศ. 1907

เลฟ ซาโมอิลโลวิช บักสต์ สร้างสรรค์ภาพร่างเครื่องแต่งกายชิ้นนี้ขึ้นในปี ค.ศ. 1907 ก่อนการจัด “ฤดูกาลรัสเซีย” ครั้งแรก จึงนับเป็นผลงานที่มีคุณค่าอย่างยิ่ง เพราะสะท้อนจุดกำเนิดของความหลงใหลในศิลปะตะวันออก ซึ่งต่อมากลายเป็นหนึ่งในเอกลักษณ์สำคัญของ “ฤดูกาลรัสเซีย” แม้จะเป็นช่วงเวลาก่อนที่เขาจะประสบความสำเร็จในกรุงปารีส บักสต์ก็ได้ใช้แนวทางศิลปะเดียวกับที่ภายหลังสร้างความประทับใจแก่ยุโรป ไม่ว่าจะเป็นการใช้สีสันสดใสผสานสีทอง ลวดลายตะวันออกอันละเอียดวิจิตร และการจัดวางท่วงท่าของนักเต้นอย่างสง่างามและเคร่งขรึม ราวกับกำลังประกอบพิธีกรรมโบราณ เครื่องแต่งกายนี้ได้รับการขนานนามว่า “แบบอัสซีเรีย–อียิปต์” เนื่องจากในยุคนั้น ยุโรปกำลังหลงใหลในอารยธรรมโบราณแห่งโลกตะวันออก ไม่ว่าจะเป็นอียิปต์ อัสซีเรีย และโลกแห่งพระคัมภีร์ การค้นพบทางโบราณคดีได้ปลุกความสนใจต่ออารยธรรมอันไกลโพ้นเหล่านี้ และบักสต์ได้นำแรงบันดาลใจดังกล่าวมาตีความใหม่สำหรับโลกแห่งการละครของเขา

เครื่องแต่งกายชิ้นนี้สร้างขึ้นสำหรับ ทามารา คาร์ซาวินา ซึ่งในอีกสองปีต่อมาได้ก้าวขึ้นเป็นหนึ่งในนักบัลเลต์ดาวเด่นของคณะการแสดงของ เซอร์เกย์ พาฟโลวิช ดิยากิเลฟ
ภาพร่างชิ้นนี้มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะแสดงให้เห็นว่า บักสต์ได้ก้าวเข้าสู่การร่วมงานกับดิยากิเลฟพร้อมด้วยภาษาทางศิลปะที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง ความหลงใหลในศิลปะแบบตะวันออกของเขาได้ก่อตัวขึ้นตั้งแต่ช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ณ นครเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก ดังนั้น ความสำเร็จในกรุงปารีสเมื่อปี ค.ศ. 1909 จึงมิใช่ปาฏิหาริย์ที่เกิดขึ้นอย่างฉับพลัน หากเป็นการนำเสนอภาษาทางศิลปะที่สั่งสมมาอย่างสมบูรณ์ต่อผู้ชมชาวยุโรปผู้เปี่ยมด้วยรสนิยมทางศิลปะ

English version will be available shortly

...

Бакст Л. С.

Эскиз ассиро-египетского костюма для Тамары Карсавиной

1907

30,8×23,3 см

Бумага, тушь, акварель, золото, графитный карандаш

Этот костюм Лев Бакст нарисовал в 1907 году — ещё до первого Русского сезона. В этом его ценность: перед нами исток того увлечения Востоком, которое скоро станет одной из ярких черт Русских сезонов. Уже здесь, до парижской славы, Бакст работает теми же средствами, какими позже поразит Европу: яркий цвет с золотом, плотный восточный орнамент, фигура танцовщицы, выстроенная строго и торжественно, как в древнем обряде. Костюм назван «ассиро-египетским»: в то время Европа увлекалась древними культурами Востока — Египтом, Ассирией, библейским миром. Археологические находки пробудили интерес к этим далёким эпохам, а Бакст переосмысливал их для своего театрального мира.

Костюм сделан для молодой Тамары Карсавиной. Через два года она станет одной из главных звёзд балета Дягилева.Этот лист важен: Бакст пришёл к Дягилеву со сложившимся художественным почерком. Его любовь к восточному стилю сформировалась еще в Петербурге 1900-х годов. Поэтому парижский успех 1909 года был не внезапным чудом, а выходом уже готового языка к искушенной европейской публике.